Skład: dr hab. Marta Rakoczy, prof. ucz., dr hab. Agnieszka Karpowicz, prof. ucz., dr hab. Tarzycjusz Buliński (UG).
Zakres badań:
Podstawowym polem badań zespołu jest splot badań nad piśmiennością oraz badań edukacji związanej z różnorodnym wykorzystaniem pisma (w tym kontrtekstowości i kontrpiśmienności) w projektach kształcenia i nauczania (dzieci, młodzieży, dorosłych). Zespół bada piśmienność; (1) poprzez różne jej konkretyzacje w postaci instytucji, dyskursów, gatunków i praktyk piśmiennych; (2) poprzez różne współczesne kategorie charakterystyczne dla nowych i krytycznych badań piśmienności, takie jak: piśmienność multimodalna, piśmienność cyfrowa, piśmienności usytuowane, globalne polityki piśmienności, piśmienność krytyczna, kontrpiśmienność, visual literacy, emotional literacy; (3) za pomocą różnorodnych metodologii związanych z badaniami jakościowymi: analizą tekstów i dyskursu, badaniami w działaniu (związanymi, między innymi, z edukacją literacką), pogłębionymi wywiadami narracyjnymi oraz autoetnografią).
Szczególnemu namysłowi zespół poddaje relacje między piśmiennością a sztuką i literaturą (logowizualność, intermedialność) oraz piśmienne uwarunkowania kultury awangardowej.
Dorobek naukowy Zespołu Literacy Studies i Badania Edukacji
- Agnieszka Karpowicz, „Ekonomiczna kultura znaków”. Sztuka drukarska na łamach „Bloku”, „Biuletyn Historii Sztuki” 2024, nr 3, s. 79-98, https://czasopisma.ispan.pl/index.php/bhs/issue/view/237 .
- Agnieszka Karpowicz, Hoża jako metafora, „Przestrzenie Teorii”2024, nr 41, s. 189–200, https://pressto.amu.edu.pl/index.php/pt/article/view/44946.
- Communicare. Almanach antropologiczny, nr 9: Praktyki piśmienne/Warsztaty humanistyczne, red. Marta Rakoczy, Agnieszka Sobolewska, WUW, Warszawa 2024 (tu: Marta Rakoczy, Scientific Literacy, teksty humanistyczne i polityki naukowe. Pisanie humanistyki w perspektywie antropologii i historii piśmienności; Witkacy: pisanie ekscentryczne. W stronę kulturowych historii praktyk piśmiennych humanistyki)
- Marta Rakoczy, Węzły drutów, szyn i fal”: Poczta Themersonów i utopie komunikacyjne międzywojnia, „Teksty Drugie” 2024, nr 5, https://rcin.org.pl/ibl/Content/243129/WA248_280114_P-I-2524_rakoczy-wezly_o.pdf
- Marta Rakoczy, „Sam nie wiem, co robić, bo mi go żal”. Dziecięce autobiografie opiekuńcze, „Autobiografia. Literatura, kultura, media” 2024, nr 2 (23), https://wnus.usz.edu.pl/au/pl/issue/1479/article/21281/
- Marta Rakoczy, “Nikt nie chce być znów młody”: polityka dziecięcego głosu Zofii Rosenberg i kwestionowanie modernizacyjnych narracji, „Teksty Drugie” 2024, nr 2, https://rcin.org.pl/ibl/Content/241730/WA248_278118_P-I-2524_rakoczy-nikt_o.pdf
- Marta Rakoczy, Marcin Gołąb, Autobiografie dziecięce? Między prawem do opowieści a politykami autobiograficznymi dorosłych, „Autobiografia. Literatura, kultura, media” 2024, nr 2 (23), https://wnus.usz.edu.pl/au/pl/issue/1479/article/21279/
- Marta Rakoczy, „Najlepsza książka mówiona”. Wat, głos, awangarda i „świadectwa” Europy Środkowo-Wschodniej, „Forum Poetyki” 2023, nr 33-34, https://pressto.amu.edu.pl/index.php/fp/article/view/42109/35368
- Marta Rakoczy, Władza liter. Awangarda a polskie procesy modernizacyjne, WUJ, Kraków 2022.
- Agnieszka Karpowicz, Którędy wyjść z siebie? Szkice do audiobiografii Mirona Białoszewskiego, Marta Rakoczy, „Powiem głośno: oto, co czyniłem, co myślałem, czym byłem”. Głos, pismo, audio-biografie, „Autobiografia. Literatura – Kultura – Media” 2022, nr 2, s. 19-30 (współredakcja numeru Agnieszka Karpowicz wraz z Aleksandrem Wójtowiczem), https://wnus.usz.edu.pl/au/fil/issue/1267/article/20169/.
- Agnieszka Karpowicz, Ekonomia logowizualna, „Teksty Drugie” 2022, nr 1, s. 68-83 (współredakcja numeru wraz z Beatą Śniecikowską), https://rcin.org.pl/ibl/Content/237077/WA248_273352_P-I-2524_karpowicz-ekonomia_o.pdf
- „Kultura Współczesna” 2017, nr 4 – numer tematycznyKrajobrazy typograficzne wyłoniony w konkursie redakcji na 2017 r. (koncepcja numeru i współredakcja Agnieszka Karpowicz, Marta Rakoczy)
- „Teksty Drugie” 2015, nr 4 – numer tematyczny Performanse piśmienne(koncepcja numeru i współredakcja Agnieszka Karpowicz, Marta Rakoczy)
- Almanach antropologiczny V. Szkoła/Pismo, red. Marta Rakoczy, Tarzycjusz Buliński, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2015.
W druku
The Literary Experiment in Poland and Beyond 1917-2017, eds. Katarzyna Bazarnik, Paulina Chorzewska, Agnieszka Karpowicz, Jakub Kornhauser, Honorata Sroka, Brill, seria Avant-Garde Critical Studies, Leiden 2025.
Agnieszka Karpowicz, Marta Rakoczy, The politics of writing and the politics of voice. The case of futurist literary manifestos in Poland, [in:] Cultural History of the Avant-Garde in East Central Europe, vol. 1: Language and Avant-garde, ed. Petra James, Brill, Leiden.
Zespół prezentował wyniki badań z zakresu literacy studies m. in. podczas cyklicznych konferencji międzynarodowych Federation of European Literacy Associations i konferencjach z cyklu „Literacy and Contemporary Society” i „Les écritures des archives” we współpracy IKP UW/EHESS/Columbia University (publikacja: „Fabula”, wrzesień 2019).
Członkinie Zespołu prowadzą też działania edukacyjne. Marta Rakoczy współpracowała przy projekcie Photon (Centrum Nauki Kopernik – analiza badań etnograficznych związanych z zabawkami edukacyjnymi wprowadzającymi w świat programowania), prowadziła warsztaty korczakologiczne, oparte na idei piśmienności krytycznej w ramach pracy w Korczakianum – Muzeum Warszawy, współpracowała przy zagadnieniu sztuki dziecka i edukacji dziecięcej z Centrum Sztuki Dziecka w Poznaniu, Muzeum Narodowym w Warszawie, Muzeum Etnograficznym w Warszawie.
Agnieszki Karpowicz prowadziła projekty z zakresu edukacji literackiej (m. in. współkuratorka wystaw Znikające krajobrazy. „Opowieść przestrzenna” Mirona Białoszewskiego w Muzeum Warszawy Oddział Praga, 2016 r.; Białoszewski nieosobny w Muzeum Warszawy Oddział Wola, 2022 r.), współtworzyła edycję Festiwalu Stolica Języka Polskiego w Szczebrzeszynie w 2022 r., współpracowała z Fundacją im. Mirona Białoszewskiego i Fundacją Natura i Sztuka w Kobyłce (Festiwal „Deszcz” w Kobyłce), a także z Planetarium Centrum Nauki Kopernik w Warszawie (scenariusz, opieka literacka i merytoryczna nad filmem „Halo, Ziemia!”).
