Wykłady i seminaria gości zagranicznych
W maju i w czerwcu gościmy w IKP badaczy i badaczki z zagranicy. Za nami już wizyta dr. Martina Babicki (Czeska Akademia Nauk), który opowiadał o tym, jak mieszkańcy Europy Środkowo-Wschodniej uczyli się z kapitalizmu z ekonomicznych gier planszowych. W najbliższych dniach zapraszamy na kolejne fantastyczne wydarzenia naukowe! 28 maja o 11.30 profesor Goran Petrović Lotina (Université catholique de Louvain, Ca’ Foscari University of Venice), autor książki Choreographing Agonism, odpowie na pytanie, czemu performans jest ważny dla polityki. Tego samego dnia o 17.00 prof. Murielle Gagnebin (Université Sorbonne Nouvelle) opowie o twórczości malarskiej i rysunkowej Józefa Czapskiego.
1 czerwca odwiedzi nas prof. Sianne Ngai (University of Chicago), wybitna badaczka kultury, zajmująca się między innymi teoriami afektu, teorią estetyczną i marksistowską krytyką kultury, autorka książek Ugly Feelings (2005), Our Aesthetic Categories: Zany, Cute, Interesting (2012) i Theory of the Gimmick: Aesthetic Judgment and Capitalist Form (2020). Podczas wykładu, zatytułowanego Inhabiting Error. From 'Last Christmas’ to 'Senior’s Last Hour’, zaprezentuje fragmenty najnowszego projektu badawczego, poświęconego afektywnym i estetycznym wymiarom myślenia dialektycznego.
Nowe publikacje
Wiosna obfituje w publikacje książkowe pracowników IKP!
W Oswajaniu. Szkicach z kulturowej historii Bałtyku w dwudziestoleciu międzywojennym (wydawnictwo Scholar) prof. Małgorzata Litwinowicz-Droździel przygląda się temu, jak Polacy uczyli się morza. Jak pisze jedna z recenzentek książki, prof. Iwona Węgrzyn, „to opowieść tyleż o oswajaniu Bałtyku i Pomorza, co o ich zawłaszczaniu, kolonizowaniu i polonizowaniu”, a „wpisana w tytuł dwuznaczność jest stale obecna na kartach tej książki”.
W wydanych przez słowo/obraz terytoria Ciałach do słuchania dr Konrad Sierzputowski pokazuje, jak struktury dźwiękowe przekształcają śpiewające i słuchające ciała w miejsca politycznego oporu i seksualnej transgresji, a muzyka popularna nieustannie negocjuje granice normatywnych i nienormatywnych form cielesności. Na tym książkowym mixtapie znajdziecie między innymi utwory Lady Gagi, Childisha Gambino i Charlie XCX.
Kilka miesięcy wcześniej w tym samym gdańskim wydawnictwie ukazała się książka prof. Pawła Majewskiego, Najdalsza północ człowieczeństwa. Eseje o przemocy. Autor analizuje brutalne czyny i zgłębia psychikę najpierw postaci fikcyjnych, a później realnych. Dzięki interdyscyplinarnej perspektywie ukazuje zaskakujące pokrewieństwo między literacką fikcją a rzeczywistością.
Polecamy również raport Aktywni i nieobecni. Kontekstowe badania uczestnictwa w kulturze (Narodowe Centrum Kultury), pod redakcją prof. Iwony Kurz i prof. Marka Krajewskiego, będący efektem badań przeprowadzonych w 2024 roku. Jak piszą redaktorzy we wstępie: „większość osób pozostaje […] aktywna, ale zarazem nieobecna – w pewnym sensie podwójnie: odseparowana od otoczenia ludzkiego w wyniku aktywności podejmowanych samotniczo, niejako za ścianą swoich indywidualnych wyborów, i jednocześnie nieskłonna do tego, by te aktywności podejmować wspólnie, zwłaszcza za pośrednictwem instytucji, co oznacza też nieobecność w sferze publicznej.” Z raportu wynika, że aktywności kulturalne są silnie zapośredniczone przez usieciowione media. Często posiadają rolę separującą, a nie uspołeczniającą.
Seminaria „Globalna solidarność: archiwa przyszłości”
„Globalna solidarność: archiwa przyszłości” to cykl spotkań realizowany przez Interdyscyplinarną Grupę Badawczą „PRL i Globalne Południe” działającą w IBL PAN, w partnerstwie z IKP UW oraz „Dziennikiem Literackim”. Poświęcony jest współpracy i solidarności między krajami bloku socjalistycznego (w tym Polską) i globalnego Południa po drugiej wojnie światowej, a także antykolonialnym relacjom literackim, artystycznym, architektonicznym i filmowym. Podejmuje również problemy rasizmu i nierówności w kontaktach między tymi regionami świata.
W kwietniu odbyło się pierwsze, wiosenne spotkanie seminarium z udziałem Maxa Cegielskiego, dr Claudii Snochowskiej-Gonzalez oraz dr. Łukasza Zaremby. Uczestnicy zastanawiali się nad źródłami wyobrażeń o urasowionych Innych w kraju bez przeszłości kolonialnej i z ograniczonymi kontaktami międzykontynentalnymi. Kolejne spotkania poświęcone będą feministycznemu internacjonalizmowi (27.05 w IBL PAN) i filmowym reprezentacjom Globalnego Południa tworzonym przez polskich twórców (16.06 w IKP UW).
IKP kończy 50 lat!
W 2026 roku obchodzimy pięćdziesięciolecie założenia Katedry Kultury Polskiej. Z tej okazji zapraszamy na Jubileusz, który będziemy obchodzić 22 i 23 października. W planach mamy sesje naukowe, wystawy, performanse i spacery!