Początki
Między 11 a 13 września miał miejsce V Zjazd Polskiego Towarzystwa Kulturoznawczego, organizowany w tym roku wspólnie przez Uniwersytet SWPS oraz Instytut Kultury Polskiej UW. Tegoroczny zjazd skupiał się na rolach i zadaniach dyscypliny w świecie pogrążonym w polikryzysie. IKP na zjeździe reprezentowały osoby pracownicze i doktoranckie, opowiadając między innymi o kulturoznawczym kształceniu praktycznym (dr Zofia Dworakowska), współczesnych poszukiwaniach nieśmiertelności (mgr Kamil Aftyka), zachodnich reprezentacjach nie-zachodniej nauki (dr Matylda Szewczyk).
 |
Początek roku akademickiego to okres inauguracji – nie tylko dydaktyki, ale także nowych kierunków badań i współpracy naukowej. Za nami sympozjum „Studia o płci i seksualności w ujęciu lokalnym i międzynarodowym”, które towarzyszyło inauguracji pierwszego roku studiów magisterskich Płeć i seksualność. W gronie zaproszonych znaleźli się badacze i badaczki z zagranicy, doktorantki i doktoranci oraz członkinie i członkowie kadry Uniwersytetu Warszawskiego. Osoby uczestniczące w polskojęzycznym panelu – dr Ludmiła Janion, mgr Nadia Janiczak, dr hab. Dobrochna Kałwa, dr hab. Barbara Namysłowska, dr Konrad Sierzputowski oraz mgr Izabella Tyborowicz – dyskutowały o prowadzonych badaniach, szansach i wyzwaniach związanych ze współpracą transnarodową oraz z procesem umiędzynarodowienia wiedzy.
 |
Wydarzenie było okazją dla pierwszego rocznika do czerpania z doświadczeń badaczek związanych z kierunkami gender studies, prowadzonymi na różnych europejskich uczelniach, takich jak Uniwersytet Kopenhaski, Uniwersytet Humboldta czy Uniwersytet Środkowoeuropejski. Podczas drugiego z paneli dr Josef Šebek, dr Camilla Bruun Eriksen, dr Gabi Jähnert, dr Tereza Jiroutová Kynčlová, prof. dr hab. Agnieszka Kościańska oraz prof. Andrea Pető podzielili się doświadczeniami z instytucjonalizacji gender studies, projektowania programów nauczania oraz praktykowania pedagogik troski.
 |
W drugim tygodniu października w IKP spotkają się badacze i badaczki awansu klasowego, reprezentujący różne dyscypliny nauk humanistycznych i społecznych: ekonomię, historię, kulturoznawstwo, literaturoznawstwo, socjologię. Spotkanie, organizowane przez dr hab. Magdę Szcześniak oraz mgr Justynę Szklarczyk, finansowane jest ze środków programu IDUB. Celem seminarium jest namysł nad istniejącymi i potencjalnie produktywnymi przecięciami metodologicznymi w międzynarodowych badaniach nad mobilnością społeczną. Zaproszeni goście reprezentują uznane europejskie ośrodki i zajmują się współczesnymi i historycznymi procesami mobilności społecznej w Europie Zachodniej oraz Środkowo-Wschodniej. Podczas seminarium wystąpią dr Paweł Bukowski (University College London / Intytut Nauk Ekpnomicznych PAN), prof. Morgane Cadieu (Yale University), prof. Sam Friedman (London School of Economics), dr Justyna Kajta (Uniwersytet SWPS), prof. Jo Littler (Goldsmiths University of London), dr Alexander Mayer (Bundeswehr Universität Munchen), dr hab. Magda Szcześniak (IKP UW), dr Krzysztof Świrek (Wydział Socjologii UW), dr Marcin Wroński (Szkoła Główna Handlowa).
Program seminarium dostępny jest TU. Chęć uczestnictwa prosimy zgłaszać pod adresem mailowym: upwardmobilityseminar@gmail.
 |
Już dziś zapraszamy także na listopadową konferencję (Nie)pisane prawa dzieci, organizowaną w Muzeum Warszawy przez prof. Martę Rakoczy z zespołem. Podczas konferencji – kolejnej z cyklu spotkań wokół dzieciństwa – uczestnicy i uczestniczki będą zastanawiać się nad statusem dziecka jako prawodawcy. Jak piszą organizatorzy, „interesuje nas nie tylko zalegalizowany przez dorosłych wkład dziecka w porządek publiczny i różne formy samostanowienia młodych (rady młodzieżowe i dziecięce, samorządy szkolne, budżety partycypacyjne, samorzecznictwo młodych), ale także to, za pomocą jakich form i treści edukuje się i wychowuje dzieci do określonej kultury prawnej i określonych sposobów myślenia o prawie, praworządności, dobru wspólnym i sprawiedliwości.”
Zgłoszenia można wysyłać do 15 października, pełen opis założeń konferencji znaleźć zaś na stronie: https://muzeumwarszawy.pl/
Nowe publikacje
 |
We wrześniu w serii MiroFor wydawnictwa słowo/obraz terytoria ukazała się długo wyczekiwana książka prof. Igora Piotrowskiego: O mapach widywanych gdzie indziej. Miron Białoszewski i przygody kartograficzne Polaków. Autor opowiada o mapach, które Białoszewski oglądał, o których napisał i które narysował. Przez pryzmat twórczości poety wyznacza – po pierwsze – węzłowe okresy w polskich dziejach odbioru map: wojnę i okupację oraz czasy stalinowskie. Po drugie, problematyzuje przedstawienia tematyczno-gatunkowe, które ulegały największym przeobrażeniom w wieku XX: mapy kosmosu i plany szybko rozwijających się miast. Studia tych przypadków stanowią główną oś książki. Białoszewski jawi się przy tym jako pisarz rozmontowujący ideę mapy współczesnej. Piotrowski zestawia go z innymi twórcami – m.in. z Witoldem Gombrowiczem czy Tadeuszem Konwickim – którzy także, świadomie lub nie, dekonstruują mapę. Dzięki temu odtwarza szerszy kontekst kulturowej pragmatyki kartograficznej i nakreśla sfery, w których mapy współtworzyły polskie imaginarium ubiegłego stulecia.
Wkrótce spotkania z autorem – zachęcamy do śledzenia mediów społecznościowych IKP!
 |
Późnym latem ukazał się anglojęzyczny numer czasopisma „Stan Rzeczy”, redagowany przez prof. Romana Chymkowskiego, prof. Włodzimierza Pessela i dr Agatę Stasik (Akademia Leona Koźmińskiego). Numer, zatytułowany New Energy Regimes, analizuje to, w jaki sposób badania nad energią ujawniają mocne strony, ograniczenia i dylematy współczesnych nauk społecznych i humanistycznych, a także wskazuje nowe możliwe ścieżki rozwoju, eksploruje nowe sposoby pojmowania stabilności i zmiany, współpracy między dyscyplinami badawczymi oraz równoważenia rygoru z zaangażowaniem. Autorzy i autorki piszą między innymi o: farmach wiatrowych na Bałtyku, oddolnych transformacjach energetycznych w Polsce, wydobyciu kobaltu w Demokratycznej Republice Konga czy reprezentacjach alternatywnych źródeł energii w międzywojennym polskim science fiction. Gorąco polecamy!
Letnie konferencje
Latem pracownicy IKP prezentowali swoje badania na krajowych i międzynarodowych konferencjach. W dniach 26-27 czerwca prof. Paweł Rodak, dr Piotr Kubkowski mgr Justyna Szklarczyk reprezentowali Zakład Historii Kultury na konferencji Historia kulturowa w Polsce. Dialog interdyscyplinarny czy poszukiwanie tożsamości. Gospodarzem wydarzenia był Instytut Historyczny Uniwersytetu Wrocławskiego, a konferencja stanowiła jedną z pierwszych okazji do spotkania w szerokim ogólnokrajowym gronie osób identyfikujących się z tytułową (sub)dyscypliną. Justyna Szklarczyk zaprezentowała swoje zaawansowane prace nad doktoratem w referacie Zbierać, uczyć, zamieszkiwać. Przyczynek do historii kulturowej Państwowych Gospodarstw Rolnych, a Paweł Rodak i Piotr Kubkowski podjęli próbę kompleksowej prezentacji linii historyczno-kulturowych badań prowadzonych w IKP, jej założeń metodologicznych i szerokiego wachlarza tematów (wspólne wystąpienie pt. Kulturoznawcze kategorie historii kulturowej: praktyki, doświadczenia, instytucje).
 |
Na dziewiątej dorocznej konferencji Memory Studies Association, odbywającej się w lipcu w Pradze, referaty wygłosili dr Sara Herczyńska (Showing and Hiding the Difficult Past in Polish Historic House Museums), dr Paweł Dobrosielski (’I survived the Nazis, I will survive the Rashists’. The Second World War and the Holocaust in the Current Ukrainian Discourse on the Ongoing Russian-Ukrainian War) i dr Łukasz Zaremba (Dialogic Remembering in the Scopic Field. Contemporary Artistic Interventions and the Visual Memory of Anti-Black Racism in Poland).
Dr hab. Agata Chałupnik i dr Marcin Bogucki wzięli udział w konferencji The Past, the Present and the Future of Popular Music Research in Central, Eastern and Southeastern Europe w Instytucie Amerykanistyki i Studiów Polonijnych UJ w Krakowie, prezentując referaty w panelu poświęconym diwom muzyki popularnej. Dr Dorota Sosnowska prezentowała badania prowadzone w grancie Odmieńcy. Performanse inności w polskiej kulturze transformacji podczas sympozjum The European Histories of HIV/AIDS na Uniwersytecie Kopenhaskim.